Szukasz psychologa w Lublinie? Nasza poradnia czyt. gabinet zagwarantuje Ci pomoc!

Pojęcie generalizacji bodźca w systemie Skinnera

Pojęcie generalizacji bodźca również zajmuje ważne miejsce w systemie Skinnera, podobnie jak we wszystkich teoriach osobowości wywodzących się z teorii uczenia się. W opisanych przez nas eksperymentach gołąb dziobał czerwony krążek. Następny eksperyment, który można przeprowadzić po utrwaleniu się reakcji na czerwony krążek, polega na manipulacji barwą krążka w tym zakresie długości fal, który odpowiada widmu barw. Gdy rzeczywiście dokonano takiego eksperymentu, wykazał on bardzo regularne zmiany pod względem tempa dziobania. Otóż tempo reagowania maleje tym bardziej, im bardziej barwa światła rzutowanego na krążek odbiega od barwy, przy której użyciu ćwiczono ptaka w dziobaniu. Przy zastosowaniu barw, które w widmie znajdują się bardzo blisko czerwieni, tempo dziobania jest prawie równie wysokie jak tempo dziobania krążka oświetlonego czerwonym światłem.

Można też zmieniać inne aspekty sytuacji niż barwa krążka i w większości wypadków stwierdza się to samo zjawisko. Można na przykład zmieniać jasność żarówek oświetlających pomieszczenie lub kształt bodźca. I znów spadek tempa reagowania jest tym większy, im bardziej bodziec odbiega od swego stanu początkowego. Zjawisko to jest ważne z kilku powodów. Po pierwsze, okazuje się, że dana reakcja może być emitowana w sytuacji różniącej się nieco od tej, w której pierwotnie była ona wzmacniana. Po drugie, stwierdzono, iż siła tej reakcji zostaje w pewnym stopniu zmniejszona w takiej zmienionej sytuacji, a jeśli sytuacja jest wystarczająco odmienna od sytuacji treningowej, to reakcja ta nie wystąpi. Nikt nie znajduje się dwukrotnie w dokładnie tej samej sytuacji. Jednakże sytuacja w świecie realnym może być nieco odmienna od innej sytuacji, a mimo to będzie prawdopodobnie dostarczać tego samego wzmocnienia tej samej reakcji. Z tego powodu generalizacja pierwotnej sytuacji bodźcowej na nową sytuację ma charakter przystosowawczy. Gdyby zwierzęta nie wykazywały generalizacji bodźców, to nigdy nie mogłyby niczego się nauczyć. Z drugiej strony zupełna generalizacja z jednej sytuacji na wszystkie inne byłaby dla zwierzęcia wyraźnie nieprzystosowawcza. Bardzo odmienne sytuacje wymagają przecież odmiennych zachowań. Gdyby nastąpiła zupełna generalizacja bodźca i zwierzę przenosiłoby daną reakcję na wszystkie sytuacje niezależnie od ich podobieństwa do sytuacji pierwotnej, to nieustannie występowałyby u niego niewłaściwe reakcje. Nie byłoby możliwe żadne uczenie się i nie byłoby powodu przypuszczać, że wystąpi ta, a nie inna reakcja. Dlatego też duże znaczenie ma różnicowanie bodźców {stimulus discriminatioń).

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.