Szukasz psychologa w Lublinie? Nasza poradnia czyt. gabinet zagwarantuje Ci pomoc!

Twardowski i wpływ brentanowskiej filozofii

Mówiąc o intencjonalności nie ma więc Brentano pierwotnie na myśli relacji, której oba człony istnieją. Dla zachodzenia tej relacji wystarcza, że istnieje podmiot, który zwraca się aktowo ku przedmiotowi immanentnemu. Ów przedmiot immanentny odpowiada kartezjańśkiej realitas obiectiva i odnosi się do iśt- nienia w myśli, przeciwstawionemu istnieniu rzeczywistemu nazwanemu aktualnym lub formalnym 18. Ter-

W odpowiedzi Kartezjusza na zarzuty drugie czytamy: „Przez obiektywną rzeczywistość idei rozumiem bytowość rzeczy przedstawionej przez ideę, o ile zawiera się ona w idei: i w taki sam sposób można mówić o obiektywnej dosfconało- minologia kartezjańska jest więc wprost przeciwna tej, której używamy dziś, nazywając istnieniem obiektywnym istnienie rzeczy poza umysłem. Podobieństwo swoich teorii z koncepcjami kartezjańskimi podkreśla Brentano w artykule Über den Begriff der Wahrheit (1889) zawartym w zbiorze Wahrheit und Evidenz. Powiada tam Brentano, że akt psychiczny jako konkretna rzeczywistość jest formalnie we mnie, oraz że jego przedmiot immanentny jest w nim zawarty obiektywnie.

Gdy dla określenia tego, co realne, używa Brentano terminów: Reales, Wesenhaftes, Ding, Dingliches, Wesen, Sache, Sachliches, staje się – jak powiedzielibyśmy używając języka Kotarbińskiego – reistą, nie uznając żadnej innej kategorii ontologicznej poza kategorią „rzeczy”. Konsekwencją tego poglądu będzie uznanie przez Brentanę wielu pojęć za czysto chimeryczne, np. pojęciom przyczynowości, konieczności, możliwości nie odpowiada jego zdaniem nic realnego: pełnią one jedynie rolę pomocniczą, mają charakter synsemantyezny (termin Marty’ego)19 czy synkatego- rematyczny (termin Milla)20. Na teorię synsemanty- ków powoła się również Twardowski w celu uzasadnienia poglądu, że słowo „nic” nie oznacza żadnego przedmiotu, lecz posiada jedynie znaczenie kontekstowe21.

Twardowski pozostaje pod wpływem brentanowskiej ścti i obiektywnym kunszcie. Cokolwiek bowiem ujmujemy jako występujące w przedmiotach idej, to istnieje w sposób obieikltywmy w samych ideach”.

Dokonaliśmy dotychczas wstępnej klasyfikacji przeżyć psychicznych dzieląc je na przedstawienia, sądy i akty emocjonalno-wolicjonalne: nakreśliliśmy zależność między typami aktów, scharakteryzowaliśmy ich istotę na podstawie intencjonalności, różniącej zjawiska psychiczne od zjawisk fizycznych. Następnie zajmiemy się drugą podstawową właściwością aktów psychicznych – ich poznawalnością za pomocą spostrzeżenia wewnętrznego lub świadomości wewnętrznej.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.